Kapadocja to kraina historyczna w środkowej Turcji i centralnej części Anatolii. Rozciąga się na południe od Ankary, na wschód od Konyi. W roku 1985 została wpisana na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO-Turcja. W uzasadnieniu czytamy: „w dolinie Goreme i jej otoczeniu, położonym wśród widowiskowego, wyżłobionego przez erozję krajobrazu, znajdują się świątynie skalne, niezastąpione świadectwa sztuki bizantyjskiej okresu post-ikonoklastycznego, jak również wydrążone w skale domostwa, wioski i podziemne miasta, będące pozostałościami tradycyjnego osadnictwa ludzkiego, którego początki sięgają IV w”.
Legendy oraz lokalni przewodnicy głoszą, że nazwa Kapadocja w języku perskim oznacza „krainę pięknych koni”, które w czasach imperium perskiego licznie zamieszkiwały te treny. „Moja Kapadocja” to przede wszystkim kraina balonów, niezwykłych krajobrazów, magicznej atmosfery, koni i gołębi, dywanów, kolorowych lampionów, ukwieconych ogrodów oraz przepysznego kebaba przygotowanego w glinianym dzbanku, nazywanego „testi kebab”.
W Kapadocji spędziłam pełne cztery dni. W tym czasie miałam możliwość skorzystania z lokalnej oferty i wzięcia udziału w dwóch całodniowych wycieczkach po krainie Kapadocji. Spędziłam cały dzień na zwiedzaniu miasta Goreme oraz pobliskiego muzeum na świeżym powietrzu – Open Air Musem. O świcie miałam okazję zachwycić się wzlatującymi w niebo kolorowymi balonami, a po długim oczekiwaniu na zmianę warunków pogodowych – czwartego dnia przeżyłam najwspanialszą przygodę w swoim życiu – lot balonem.
Poniżej opiszę, co najbardziej zachwyciło mnie w Kapadocji. Poza krótkim opisem kilku miejsc i historii lotu balonem – będzie to opowieść głównie pisana obrazem.
Kapadocja – jak tam dojechać
Z Polski najwygodniej polecieć tam samolotem. Kiedy ja planowałam swoją podróż, jedyna opcja podróży była z przesiadką w Stambule. Będąc w Stambule oczywiście warto zostać na kilka dni (o moim pobycie w Stambule możesz poczytać na moim blogu Stambul tajemnice miasta. Jeśli jednak celem naszej podróży jest tylko Kapadocja, możemy wybrać takie połączenie lotnicze, które nie będzie wymagało od nas konieczności zmiany lotniska, jedynie terminal.
W Kapadocji mamy do wyboru 2 lotniska: Nevsehir oraz Kayseri. Z lotniska w Stambule (na którym lądują samoloty rejsowe z Polski), można dolecieć tylko do Kayserii. Na lotnisko Nevsehir, które jest bliżej Parku Goreme w Kapadocji, jest więcej połączeń lotniczych, ale samoloty w Stambule odlatują tam z drugiego lotniska – Sabiha Gokcen. Jest to lotnisko położone po drugiej stronie miasta i lądują na nim głównie czartery oraz tanie linie. Chcąc lecieć do Nevshehir, należy wziąć pod uwagę konieczność zmiany lotniska oraz podróż przez zatłoczony Stambuł, co może nam zająć nawet 2 godziny. Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie Stambul lotnisko Sabiha. Lot ze Stambułu do Kapadocji trwa ok. 1,5 godziny (na oba lotniska, czas lotu jest podobny). Tutaj możesz znaleźć rozkład jazdy oraz kupić bilet na autobus łączący oba lotniska w Stambule.
Na miejscu warto zarezerwować transfer (oferują go niemal wszystkie hotele w Kapadocji) a ceny są całkiem przystępne (14 Euro od osoby, w jedną stronę, czyli ok. 60 zł – cena z 2024 roku). Ta opcja transferu obejmuje transport minibusem. Kierowca zabiera z lotniska kilka osób i po drodze rozwozi je do poszczególnych hoteli. To wbrew obawom o czas trwania takiej podróży, jest bardzo interesująca opcja, gdyż w drodze do naszego hotelu możemy zobaczyć jak położone są inne hotele i bliżej przyjrzeć się miastu.
Poniżej link do stron, na których możesz zarezerować transfer z lotniska zarówno dzielony z innymi klientami jak i prywanty – tylko dla Ciebie.
- Cappadocia: Shared Airport Transfer To and From Kayseri and Nevsehir Airports*
- Cappadocia: Private Airport Transfer To and From Kayseri and Nevsehir Airports*
Balony podgrzewane gorącym powietrzem
Lot balonem – niezwykłe doświadczenie
Lot balonem to zdecydowanie najważniejsza atrakcja tego regionu. Warto wiedzieć, że to atrakcja całoroczna, gdyż balonem można latać również w zimie, kiedy Kapadocja przykryta jest śniegiem. Panują wówczas bardziej stabilne warunki pogodowe i lot balonem jest bardziej przewidywalny.
My spędziliśmy w Kapadocji 4 dni i dopiero ostatniego dnia udało nam się polecieć balonem. Przez pierwsze dwa dni loty były wstrzymane ze względu na zbyt silny wiatr. Trzeciego dnia było tylu chętnych na lot, że dla nas nie było już miejsca, ale nasz organizator wiedział, że zostajemy jeszcze jeden dzień na miejscu, więc potwierdził nam lot na dzień następny. W tym miejscu warto dodać, że codziennie (kiedy sprzyja pogoda) – w niebo wznosi się 150 balonów jednocześnie, a w gondoli każdego z nich może być średnio ok. 20 osób. To oznacza, że pomimo 3 tyś. miejsc – w szczycie sezonu może być problem z rezerwacją miejsca. Dlatego warto zarezerwować miejsce wcześniej, jeszcze przed przyjazdem do Kapadocji. To nie da 100% gwarancji, że polecimy ze względu na zmienne warunku pogodowe, ale będziemy wciągnięci na listę pasażerów i z pewnością będziemy brani pod uwagę w pierwszej kolejności.
Lot balonem to przeżycie magiczne, z niczym nie porównywalne, nie powtarzalne, nieziemskie. Nie wiem jak jeszcze opisać emocje z tym związane, ale prawdą jest, że po tej przygodnie już kilka razy „latałam balonem” w moich snach. To przeżycie bardzo silne, ale jednocześnie bardzo pozytywne i piękne.
Czy lot balonem jest dla każdego?
Dla osób, które mają lęk wysokości lub obawy przed tego typu podróżą warto dodać, że sam lot balonem jest niezwykle miękki, płynny i nie ma możliwości, żeby z niego wypaść. W trakcie lotu nie ma efektu szarpania czy bujania gondolą. Balon łagodnie wznosi się do góry i łagodnie płynie po niebie. Nie czuć, kiedy gondola balonu odrywa się od ziemi ani tego, że balon wznosi się do góry. W trakcie lotu – balon obraca się delikatnie wokół własnej osi, co przez cały lot gwarantuje widoki 360 stopni.
Balonem może lecieć każdy, dla osób dorosłych nie ma limitów wiekowych. Dzieci, poza tym, że do 16 roku życia wymagają opieki dorosłych – muszą mieść skończone min. 6 lat. Dodatkowym wymogiem jest minimalny wzrost 120 cm, który pozwala patrzeć ponad krawędzią gondoli oraz przyjąć bezpieczną pozycję do lądowania.
Organizacja lotu
Przygoda z balonem zaczyna się wczesnym rankiem. Z hotelu odbiera nas firma, która organizuje lot. Odbiór z hoteli zaczyna się ok. 4.00 nad ranem, kiedy w Kapadocji jest jeszcze ciemno. W drodze na miejsce zbiórki każdy otrzymuje instrukcję jak należy zachowywać się w balonie w trakcie startu i lądowania. To bardzo ważny element naszej przygody – warto sobie tą instrukcję dobrze przyswoić. Na naszej instrukcji było również napisane imię pilota naszego balonu.
Wszyscy pasażerowie zostali przywożeni do siedziby głównej organizatora naszego lotu, gdzie podane zostało lekkie śniadanie (bułeczki, kawa, herbata, soki). W tym miejscu oczekiwaliśmy na komunikat z centrum Tureckiego Lotnictwa Cywilnego, gdyż do godziny 5.00 rano nadal nie było wiadomo, czy balony tego dnia polecą. Dopiero po nadaniu komunikatu o „zielonej fladze”, wszyscy klienci zostali zapakowani do minibusów. Za przednią szybą każdego minibusu, znajdowały się kartki z imionami pilotów, więc każdy z nas wiedział, gdzie wsiąść. Samochody zawiozły nas na miejsce startu naszego balonu (ok. 10 min drogi).
Kiedy przyjechaliśmy na miejsce – nasz balon był już nadmuchany gorącym powietrzem. Gondola stała naszykowana, gotowa dla nas do wejścia do środka. Gondola balonu jest duża i podłużna, podzielona na 5 sekcji. W środkowej sekcji stoją butle z gazem oraz pilot balonu. Po obydwóch stronach względem środkowej sekcji, znajdują się przedziały pasażerskie. Do każdego przedziału mieści się po 5 osób (w naszej gondoli było 20 miejsc, ale można zarezerwować gondole 4-6 osobowe, albo 24 osobowe). Po wejściu do danego przedziału gondoli, nie można go już później zmienić, gdyż ścianki odgradzające poszczególne sekcje są tej samej wysokości co sama gondola. Zresztą, nie ma to znaczenia, gdzie się stoi, gdyż balon w trakcie lotu obraca się wokół własnej osi, więc każdy ma ten sam widok i każde miejsce jest dobre.
Lot w przestworzach
Lot balonem trwał ok. 45 minut. W trakcie lotu, nasz balon wzniósł się nawet na wysokość ok. 900 metrów, więc był moment, w którym lecieliśmy ponad chmarami. Widok bezcenny! Przez większość trasy balon leciał niżej, czasami tuż nad ziemią lub tuż nad wystającą skałą, ale pilot był bardzo doświadczony i ani razu nie było sytuacji, w której czulibyśmy lęk czy obawę, że o coś zahaczymy.
W trakcie lotu balonem obserwowaliśmy wschód słońca, podziwialiśmy uroki Parku Goreme, widzieliśmy wszystkie pozostałe balony oraz ludzi, którzy licznie zgromadzeni w kilku punktach widokowych w mieście – robili nam zdjęcia.
Lądowanie i informacje końcowe
Przed samym lądowaniem, pilot dał nam wyraźne instrukcje, kiedy mamy stanąć w tzw. bezpiecznej pozycji (półprzysiad z oparciem o ściankę gondoli). Taka pozycja pozwoli pasażerom na „miękkie” lądowanie i nie wypadnięcie z gondoli, w przypadku silnych porywów wiatru. Nasze lądowanie obyło się niezmiernie łagodnie i bezpiecznie. Przez cały lot, nasz pilot był w kontakcie radiowym ze zwoją centralą, więc moment lądowania był tak dobrze zgrany z obsługą naziemną i tak precyzyjny, że nasz kosz od razu wylądował na naczepie samochodu, który po nią przyjechał.
Po wylądowaniu byliśmy świadkami jak balon był zwijany, widzieliśmy w tym czasie również lądowania innych balonów. Na koniec nasz pilot wręczył wszystkim imienne dyplomy, poświadczające podróż balonem. Na pożegnanie – organizatorzy otworzyli dwie butelki szampana i poczęstowali każdego z uczestników. Do hotelu zostaliśmy odwiezieni ok. 6.30 rano.
Firma, z którą odbyliśmy naszą podróż balonem, to najstarsza (pierwsza) firma oferująca loty balonem w Kapadocji. Ponieważ organizacja i przebieg lotu był na najwyższym poziomie, poniżej podaję link do ich strony i zachęcam do skorzystania z ich oferty.
Kapadokya Balloons, lot balonem kosztuje nawet ok. 200 Euro (ok. 900 zł) od osoby (gondola 20 osobowa). Nie da się jednak tego doświadczenia przeliczyć na pieniądze. Biorąc pod uwagę, że prawdopodobnie nigdy już nie powtórzymy tego doświadczenia – to ta przygoda warta jest każdej ceny.
W Kapadocji można znaleźć ceny od 160 do nawet 250 Euro za osobę (od 700 zł do 1100 zł), ale warto porównać, ile trwa lot balonem i jak duże są gondole (na ile osób), bo to wszystko ma wpływ na cenę.
Inne oferty lotu balonem warte polecenia:
- Cappadocia: Sunrise Hot Air Balloon Flight*
- Soganli Valley Hot Air Balloon Tour at Sunrise in Cappadocia*
- Top Hot Air Balloon Experience in Cappadocia with Hotel Transfers*
Wszystkie te firmy oferują loty trwające pomiędzy 45-60 minut (w zależności od siły i kierunku wiatru).
Kapadocja – co warto zobaczyć?
Wycieczki jednodniowe
Niewątpliwie głównym powodem, dla którego większość osób przyjeżdża do Kapadocji, jest możliwość lotu balonem. Jest to faktycznie atrakcja tak niezwykła a przeżycia tak głębokie, że znam wiele osób, które poza lotem balonem – nic już w Kapadocji nie widziały – a szkoda.
Kapadocja to przede wszystkim niezwykłe formy krajobrazowe, których tworzywem są tufy wulkaniczne powstałe ok. 8000 lat temu. Będąc na miejscu można skorzystać z oferty jednego z wielu znajdujących się tu biur podróży i wybrać się na całodniową zorganizowaną wycieczkę. Ta forma zwiedzania wydaje się być atrakcyjna szczególnie dla tych osób, które przyjechały do Kapadocji tylko na krótki pobyt (2-3 dni), i chciałyby zobaczyć kilka atrakcji jednego dnia. Ta oferta ma w cenę wliczony odbiór z miejsca zakwaterowania, przewodnika w j. angielskim, lunch oraz odwiezienie na koniec dnia z powrotem do hotelu.
W ofercie biur podróży znajdują się trzy wycieczki (wszystkie biura mają tą samą ofertę, więc nie ma potrzeby porównywania ofert kilku biur podróży): wycieczka czerwona, zielona i niebieska. Ponieważ wzięłam udział tylko w dwóch z nich, poniżej krótko opiszę wycieczkę czerwoną i zieloną – najbardziej popularne.
Wycieczka Czerwona (Red Tour)
Wycieczka Czerwona (Red Tour). Z hotelu zostaliśmy odebrani o 9.30 rano, a z powrotem wróciliśmy ok. 16.00, więc cała wycieczka trwała ok. 6,5 godz.
- Z Klook, historyczna Czerwona Wycieczka po Kapadocji* czas wycieczki to 7,5 godziny, odbiór z hotelu, ceny zaczynają się od 60 Euro (ok. 260 zł) – cena z 2024 roku. Poznaj wpływ religii i podziwiaj wspaniałe widoki w skansenie Göreme. Zobacz bajkowe kominy w Pasabagi, nazywanej również Doliną Mnichów. Zobacz, jak niesamowite kody i magiczne litery są wplecione w dywany, aby opowiedzieć historię w fabryce dywanów w Avanos. Zjedz pyszny i autentyczny lunch w Kapadocji serwowany w renomowanej lokalnej restauracji.
Z Mega Pass, Cappadocia Red Tour with Göreme Museum, Lunch, and Hotel Transfer*, ceny zaczynają się od 79 Euro (od 340 zł) – cena z 2024 roku. Czerwona wycieczka obejmuje opłaty za wstęp do muzeum, odbiór i dowóz do hotelu, lunch w formie bufetu, profesjonalnego przewodnika i zabawne warsztaty garncarskie. Podczas Czerwonej Wycieczki odwiedzisz niektóre z najbardziej kultowych i najpiękniejszych miejsc w Kapadocji, w tym Devrent Valley, Monks Valley, Göreme Open Air Museum i Avanos (warsztat garncarski). Będziesz miał okazję poznać fascynującą historię i kulturę regionu, korzystając z wielu atrakcji i doświadczeń do wyboru.
Pozostałe propozycje wycieczek
- Cappadocia Red Tour with Zelve Museum, Lunch, and Hotel Transfer*
- Cappadocia Red Plus Tour with Underground City, Lunch and Hotel Transfer*
Plan wycieczki:
- Uçhisar castle – naturalna kamienna cytadela będąca najwyższym punktem w Kapadocji
- Goreme Open Air Museum – parkowy, kamienny “skansen”
- Love Valley – dolina uformowana przez skały w formie strzelistych grzybków z kapturkiem
- Paşabağ fairy Chimnyes (nazywana również doliną mnichów „Valley of the Monks”) – to miejsce wyjątkowe również jak na Kapadocję. Znajdują się tutaj jedne z najbardziej efektownych bazaltowo-tufowych, strzelistych skalnych grzybków z podwójnymi, lub nawet potrójnymi czapami skalnymi (kapturkami).
- Pottery demonstration – wizyta w mieście Avanos u jednego z najstarszych lokalnych wytwórców ceramiki (pokaz lepienia dzbanka z gliny).
- Devrent Imagination Valley – nazywany również „Doliną Wyobraźni”, to region zawierający formacje skalne przypominające fantazyjne rzeźby.
- Urgup fairy Chimneys (nazywany również „Trzy Piękności” – Three Beauties”) – to najsłynniejsza w Kapadocji formacja skalna, najczęściej pojawiająca się na okładkach przewodników czy folderów turystycznych.
Skansen – Open Air Museum
Dla mnie osobiście, najciekawszym elementem z tej wycieczki było zobaczenie Open Air Museum – od 1984 roku wpisanego na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO (drugi w kolejności obiekt z Turcji wpisany na tą listę). Jest to duży zespół klasztorów refektarzowych (z dużym pomieszczeniem służącym za jadalnię) umieszczonych obok siebie, z których każdy ma swój własny kościół. Wszystkie kościoły zostały wykute w skale. W części z nich zachowały się kolorowe freski.
Niestety – podczas wycieczki z grupą, przewodnik „przegonił” nas przez ten skansen, bez możliwości zrobienia zdjęć, obejrzenia wszystkiego w spokoju i bez pośpiechu. Z tego powodu, do skansenu wróciliśmy kolejnego dnia indywidualnie i raz jeszcze na spokojnie obejrzeliśmy sobie wszystkie jego atrakcje. Z Goreme można tam dojść pieszo (ok. 20-25 minut spacerem od centrum miasta).
Goreme Open Air Museum – wstęp kosztuje 150 TL (ok. 33 zł). Muzeum czynne w godzinach 8.00 – 19.00 w okresie letnim (od połowy kwietnia do końca września). W miesiącach zimowych (od października do połowy kwietnia) muzeum czynne jest od 8.00 do 17.00
Więcej o muzeum można przeczytać na stronie turystycznej miasta Goreme.
